اصطلاح نامه روانشناسی(ج)

ابراهیم محمودزاده

« ج »

 


جا به جایی پر خاشگری (پر خاشگری جابه جا شده)جا به جا سازی

 

Displaced aggression

Displacement,shift,transposition

   فروید جا به جا سازی را رضایت بخش ترین شیوه برای اداره تکانه های جنسی و پرخاشگرانه می دانست . انگیزهای که از راه معینی ارضا نمی گردد به کمک مکانیسم جابهجا سازی به مجرای تازه ای رانده می شود. خشمی که نمی تواند نسبت به خاستگاه ناکامی ابراز شود به سوی یک هدف سهل الوصول یا کم خطر هدایت می شود. این نمونه ای از جا به جا سازی است . مثلاً با شرکت در ورزشهایی که مستلزم تماس جسمانی است ، می توان تکانه های خصمانه را در قالبهای جامعه پذیر ریخت . جابه جا سازی تکانه های نا کام شده را احتمالاً از بین نمی برد ، اما فعالیتهای جانشین  در مواردی که یک سائق اساسی نا کام می ماند . مسلما ً در کاهش تنش مؤ ثر ند .

                                                                ( اتکینسون و هیلگارد ، 1983)

 

جاندار پنداری                                                                     Animism

   بر اساس پژوهشهای پیازه روشن شده است که اندیشه کودکان خردسال از جهات دیگری با اندیشه کودکان بزرگتر و بزرگسالان تفاوت دارد. یکی از تفاوتهای اساسی این است که کودکان در مرحله پیش عملیاتی فرقی را که    موجودات جاندار وبی جان می گذاریم قائل نیستند  بر عکس طرز فکر آنان اغلب زنده گرایا نه است . یعنی کودکان به اشیاء بی جان نسبت زندگی و احساسات می دهند . نخست ، یعنبی  در سنین بین 4 و 6 سال کودکان هر چه را فعال است جاندار می انگارند . برای نمونه هنگامی که از یک بچه پرسیدند آیا خورشید جاندار است او گفت : آری جاندار است «زیرا نور می دهد » همان بچه گفت کوه جاندار نیست زیرا کاری نمی کند کمی بعد بین 6 و 8 سال کودکان جاندار بودن را محدود به چیزهایی می کند که تحریک دارند . از این قرار     و گلها جاندار نیستند اما دوچرخه ، و ابرها جاندار هستند . تنها پس از 8 سالگی است که کودکان مفهوم زندگی را محدود به اشیا یی می کنند که به خودی خود می توانند حرکت کنند و سپس این دامنه به گیاهان و جانوران محدود می شود.

یک جنبه دیگر زنده گرایی نسبت دادن احساسات و شعور و خود آگاهی به اشیاء بی جان است . برای نمونه از یک پسر بچه 7 ساله پرسیده شد :

«اگر به یک سنگ سوزن بزنی آیا آن سنگ درد را احساس خواهد کرد؟» نه  – چرا نه ؟ - برای اینکه سنگ سفت و سخت است . اگر سنگ را در آتش بیندازسد آیا آتش را حس خواهد کگرد ؟ -آری – چرا ؟ - برای آنکه خواهد سوخت …     نقاشیهای کودکان خردسال هم نمایا نگر گرایشهای زنده گرایا نه آنان است .

                                                                                 (فدایی ، 1375)

 

جسم ، سینه ای                                                      Corpus callosum 

   نیمکره های مغزی توسط جسم پسینه ای و چندین دسته رشته کوچک با هم مبادله می کنند . هر نیمکره به اطلاعاتی دسترسی دارد که ابتدا از نیمکرة مخالف گذر می کنند  هر نیمکره به اطلاعاتی دسترسی دارد که ابتدا از نیمکرة مخالف گذر می کنند . اگر به جسم پسینه ای آسیب رسد ، این تبادل اطلاعات قطع می شود    افراد نادری جسم پسینه ای برای درمان صرع شدید قطع شده است .

                                                                            ( کالات  ، 1989)

منبع وبلاگ روانشناسی ومشاوره